Slimme selectie voor hergebruik van elektronische apparaten
Automatische triage om hergebruik efficiënter te maken
VITO en Kringwinkel ViTeS ontwikkelden samen een slimme digitale tool die de selectie van elektronische apparaten voor hergebruik sneller en efficiënter maakt. De tool helpt bij het nemen van beslissingen over welke toestellen kans maken op hergebruik en welke beter gerecycleerd worden, op basis van criteria zoals staat, leeftijd, herstelbaarheid en verkoopbaarheid.
Deze case kwam tot stand in het VLAIO Living Lab Herstel Eerst. Deze pagina toont de resultaten en inzichten uit het proces. Meer cases en informatie over het project vind je op deze pagina.
Waarom deze tool?
Kringwinkels ontvangen jaarlijks enorme hoeveelheden kleine elektrische apparaten, maar slechts 10% van de aanvaarde goederen wordt uiteindelijk verkocht. De selectiecriteria zijn vaak onduidelijk en de logistieke belasting is groot. De triagetool biedt structuur en brengt efficiëntie, waardoor meer waardevolle producten hun weg vinden naar hergebruik.
Van ontwikkeling naar praktijk
De tool werd tussen mei 2024 en augustus 2025 stapsgewijs ontwikkeld en getest op 5 locaties: de hergebruikscentra in Heverlee en Deurne (Kringwinkels ViTeS en Antwerpen), en de recyclageparken in Turnhout, Hoogstraten en Wilsele (afvalintercommunales IOK en Ecowerf). Met behulp van jobstudenten werden meer dan 1.280 producten geregistreerd – van koffiezetapparaten tot stofzuigers. Voor elke registratie werd productinformatie én een foto ingevoerd, waarna de tool een hergebruik- of recyclageadvies gaf.
Wat leerden we?
De tests leverden waardevolle inzichten op. De tool behaalt een accuraatheid van zo’n 70%, en blijkt producten die echt herbruikbaar zijn goed te herkennen, vooral bij productgroepen zoals kookapparatuur, verlichting en schoonmaaktoestellen. Wel zaten er in de als “herbruikbaar” gelabelde stroom nog te veel niet-herbruikbare producten. Ook werd duidelijk dat recyclageparken oudere en meer beschadigde toestellen ontvangen dan hergebruikscentra, en dat burgers vaak optimistischer zijn over de herbruikbaarheid van hun apparaten dan de tool voorspelt. De data gaven bovendien unieke inzichten in de samenstelling van de instroom per locatie – tot op productniveau.
Een veelbelovende tool met groeipotentieel
De triagetool is het eerste instrument dat de productgroep van kleine elektrische apparaten efficiënter helpt triëren. De tool toont goede basisperformantie en biedt een praktische, laagdrempelige manier om waardevolle productdata te verzamelen. De technologie werkt op elke smartphone, tablet of computer, zonder gespecialiseerde hardware. Met verdere finetuning van het algoritme, aanpassingen aan de gebruikersinterface en betere integratie in de dagelijkse werkprocessen, kan de tool een belangrijke bijdrage leveren aan efficiënter hergebruik en minder waardeverlies.